Dlaczego nie wybierano Polaków?

Po bezpotomnej śmierci Zygmunta Augusta w 1572 r., w 1573 r. zebrał się sejm konwokacyjny, który ustalił tryb elekcji nowego władcy. Przyjęto na nim zasadę elekcji viritim, tzn. odbywającej się z udziałem całej szlachty. Zebrana w Warszawie szlachta uchwaliła także konfederację warszawską wprowadzającą tolerancję religijną.
Awatar użytkownika
cincin
Posty: 34
Rejestracja: 08 lut 2011, 05:06

Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: cincin » 08 lut 2011, 05:18

Mam pytanie na które poszukuje odpowiedzi, ale nigdzie nie mogę znaleźć dokładnie sprecyzowanej.
Otóż, dlaczego szlachta nie wybierała rodaków, a cudzoziemców? Czemu byli tak atrakcyjni?

Awatar użytkownika
Marshal
Posty: 271
Rejestracja: 11 gru 2010, 04:54

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: Marshal » 08 lut 2011, 05:19

Przede wszystkim dlatego, że władca z zagranicy wiąże się równocześnie z cennym sojuszem politycznym.

Awatar użytkownika
ziomeka
Posty: 462
Rejestracja: 01 cze 2010, 03:37

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: ziomeka » 08 lut 2011, 05:19

Poza tym, szlachta chyba nie chciała wybierać jednego spośród siebie, żeby żaden z rodów nie uzyskał przewagi .Ważne wydaje się również chyba stanowisko Litwy, która być może nie chciała Polaka na tronie.

Awatar użytkownika
Adambik
Posty: 501
Rejestracja: 24 lis 2010, 22:41

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: Adambik » 08 lut 2011, 05:21

Króla z zagranicy łatwiej było kontrolować i zmuszać do uległości nim połapał się o co chodzi w demokracji szlacheckiej ,gdyby chciał wzmocnić władzę. To też jeden z powodów. ale nie najważniejszy. Wcześniej podane wydają się decydujące.

Awatar użytkownika
stach
Posty: 518
Rejestracja: 19 cze 2010, 03:48

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: stach » 08 lut 2011, 05:22

Po śmierci Batorego część szlachty koronnej chciała wybrać spośród siebie "Piasta", ale bano się reakcji Wielkiego Księstwa Litewskiego, które związków z Piastami raczej nie miało.

Awatar użytkownika
Hobbit
Posty: 113
Rejestracja: 14 gru 2010, 04:41

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: Hobbit » 08 lut 2011, 05:24

władcy zagraniczni mieli odpowiedni prestiż, nie byli nikim na arenie międzynarodowej, co było bardzo ważne. Zapewniali odpowiednie sojusze, poza tym spodziewano się, że z dochodów ze swojego ojczystego kraju będą mogli finansować polski skarb.

Jednak nie do końca było tak, że cudzoziemców nam wybierano. Zygmunt III Waza był potomkiem Jagiellonów, jego synowie byli na tyle spolonizowani, że o Szwecji myśleli w kategorii ojczyzny utraconej, ale faktem niepodważalnym jest, że łączył ich silny związek z RON. Próby odzyskania Szwecji w dużej mierze polegały na realizacji polityki dynastycznej, ponadto królowanie w Szwecji było po prostu wygodniejsze i łatwiejsze.

Po Wazach przychodzi kolej na królów ze szlachty(Michał Korybut Wiśniowiecki i Jan III Sobieski), Stanisław August Poniatowski także był Polakiem co świadczy o tym, że w czasie elekcji nie było priorytetu, aby wybrać cudzoziemca (tylko przed elekcją Sobieskiego chciano wykluczyć z kandydowania "piastów"). A wybór kandydatów związanych z RON świadczy o przywiązaniu szlachty do tradycji dynastycznych, oraz do nieufności w stosunku do cudzoziemców ("aż do gardeł swych nie chcemy Niemca")

Awatar użytkownika
Husarz
Posty: 822
Rejestracja: 31 paź 2010, 04:37

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: Husarz » 08 lut 2011, 05:25

dostępne są źródła na temat elekcji Henryka Walezego w którym szlachta polska określa wady i zalety pretendentów do tronu polskiego.Z Polaków kandydatem był szef Komisji Morskiej Jan Kostka który nie dostał szerszego poparcia właśnie ze względu na możliwosc nadmiernego wzrostu pozycji rodu Potockich która by zagrażała stworzonemu przez szlachtę ustrojowi.
A jak już było napisane Polacy później byli wybierani.

Awatar użytkownika
historyk
Posty: 334
Rejestracja: 19 lis 2010, 20:35

Re: Dlaczego nie wybierano Polaków?

Post autor: historyk » 08 lut 2011, 05:27

Było kilka powodów dla którego pierwszym Piastem na tronie elekcyjnym był dopiero Michał Korybut Wiśniowiecki:

1) Unia z Litwą była jeszcze wciąż zbyt delikatna, złe posunięcie, czyli wybór Polaka oznaczałby, iż Litwini poczuliby się gorsi nie posiadając własnego Króla.
2) Władca z obcego kraju gwarantował sojusz z nim, na dodatek wybierano członków rodów bardzo bogatych i/lub doświadczonych. Przykładem mogą być pierwsi królowie elekcyjni, Henryk I posiadał ogromny majątek i potęgę, przez co mogliśmy mieć własną flotę, a Stefan I był wielce doświadczony we władaniu państwem, gdyż rozpasanie magnatów siedmiogrodzkich było tak wielkie, że dla Batorego u panował ład i porządek.

ODPOWIEDZ

Wróć do „Pierwsi władcy elekcyjni”