Wybory do sejmu ustawodawczego 1947 r.

Za początek Polski Ludowej uznaje się ogłoszenie manifestu PKWN 22 lipca 1944 roku. Od tego czasu rozpoczyna się budowa ustroju opartego na przyjaźni z ZSRR i szybkie przechwytywanie władzy na rzecz działaczy komunistycznych. W roku 1952 państwo zmienia nazwę na Polską Rzeczpospolitą Ludową.
Awatar użytkownika
Warka
Posty: 1577
Rejestracja: 16 paź 2010, 03:38

Wybory do sejmu ustawodawczego 1947 r.

Post autor: Warka » 29 kwie 2011, 12:57

Sytuacja polityczna w przededniu wyborów

Postanowienia konferencji Wielkiej Trójki w Jałcie (luty 1945) zobowiązywały rząd Polski do przeprowadzenia wolnych, nieskrępowanych wyborów na zasadzie powszechnego głosowania. We wrześniu 1946 r. kierownictwo PPR (Polska Partia Robotnicza) po przeprowadzeniu referendum ludowego ustaliło zasady nowej walki wyborczej. Oficjalnie, propaganda zaczęła przedstawiać komunistów jako "jedyny obóz postępu i demokracji".

Z kolei prześladowane po referendum ludowym PSL (Polskie Stronnictwo Ludowe), opisywano jako "awanturników politycznych" i zwolenników "reakcji".

Strategia wyborcza PPR został poparta przez PPS (Polska Partia Socjalistyczna). 28 listopada 1946 r. obie partie podpisały umowę o jedności działania.

Ordynacja wyborcza

Wynikiem XI sesji KRN (Krajowa Rada Narodowa) odbytej w dniach 20 - 23 września 1946, było przyjęcie ostatecznego projektu ordynacji wyborczej. Jej zasady, kształt i forma zostały zaproponowane przez PPR i PPS.

Utworzone komisje wyborcze posiadały rozległe kompetencje. Prawo wyborcze mogło być przez nie odebrane osobom, które oskarżone były o współprace z podziemiem lub Niemcami. Wprowadzono nierównomierny podział na okręgi wyborcze, co naruszało zasadę równości. W ten sposób nastąpiła jawna dyskryminacja wyborców z Polski centralnej i wschodniej. Tu jeden mandat przypadał na 60 - 80 tys. wyborców. Natomiast na terenach Ziem Odzyskanych na 30 tys. mieszkańców.

Ordynacja przewidywała 52 okręgi wyborcze. W każdym z nich wybierano po kilku posłów. Jednocześnie ustalono, iż przyszły Sejm będzie liczył 444 posłów. Ich wybór miał być dokonywany z zachowaniem zasady proporcjonalności tj. liczba uzyskanych mandatów przez poszczególne listy partii była proporcjonalna do liczby zdobytych przez nie głosów. Zasady ordynacji wyborczej przewidywały głosowanie na listy wyborcze, które tworzone były przez koalicje partyjne lub samodzielne ugrupowania. Ponadto dla list najsilniejszych przewidziano tzw. premię. Polegała ona na otrzymaniu przez te listy dodatkowych mandatów z tzw. listy państwowej (72 mandaty do podziału).

Utworzenie Bloku Stronnictw Demokratycznych

Kolejnym etapem komunistów w walce wyborczej było oficjalne utworzenie 26 września 1946 r. bloku wyborczego tzw. bloku stronnictw demokratycznych. W jego skład weszły 4 partie: PPR, PPS, SL (Stronnictwo Ludowe), SD (Stronnictwo Demokratyczne).

Mandaty, które miały zostać zdobyte przez cały blok, zdecydowano się podzielić według następującego klucza: dla PPS i PPR 32%, SL - 25%, SD - 10%.

Do bloku stronnictw demokratycznych nie przystąpiło PSL, które od czasu referendum ludowego nieustannie było poddawane aktom terroru i represjom wobec członków i zwolenników stronnictwa. Kierownictwo PSL podjęło jednocześnie decyzję o samodzielnym starcie w przyszłych wyborach. W listopadzie 1946 r. Prezydium KRN wyznaczyło termin wyborów do Sejmu Ustawodawczego na dzień 19 stycznia 1947 r.

Ofensywa propagandowa

Jednocześnie z ogłoszeniem daty wyborów, komuniści rozpoczęli zarówno oficjalną kampanię wyborczą jak i propagandową.

PPR w swoich sloganach wyborczych nieustannie prowadziła atak na członków PSL jak i na jego przywódcę Stanisława Mikołajczyka.

W grudniu 1946 r. na terenie Polski rozpoczęły działalność wojskowe grupy ochronno - propagandowe. Ich celem stała się organizacja wieców i spotkań wyborczych. Swoim zasięgiem objęły prawdopodobnie ok. 6 mln osób. Ponadto działania agitacyjne na bieżąco były prowadzone przez członków samej PPR, którzy odwiedzili ok. 1 mln polskich rodzin.

Jednocześnie komuniści prowadzili akcję oczyszczania z członków i zwolenników PSL komisji wyborczych i obwodowych. Nie dopuszczano do wypełniania obowiązków mężów zaufania wywodzących się z ruchu ludowgo. Ponadto w 10 okręgach wyborczych listy PSL zostały unieważnione

Wybory 19 stycznia 1947

Wybory do Sejmu Ustawodawczego odbyły się 19 stycznia 1947. Przebiegały pod ogromną presją władz komunistycznych. Wszystkie lokale wyborcze zostały poddane "cichej" kontroli Milicji Obywatelskiej (MO), cywilnych funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa (UB),Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej, żołnierzy Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego (KBW).

Według oficjalnych danych, frekwencja wyborcza wyniosła 89,9% uprawnionych do głosowania. Blok stronnictw miał otrzymać 80,1% głosów, PSL 10,3%, marionetkowe SP 4,7%, PSL "Nowe Wyzwolenie" 3,5%.

W nowym Sejmie Ustawodawczym złożonym z 444 posłów blok stronnictw otrzymał 380 mandatów, PSL 24, natomiast pozostałych 40 mandatów inne ugrupowania SP, PSL, "Nowe Wyzwolenie".

Cuda nad Urną

Ogłoszone wyniki wyborów były sfałszowane. Tzw. "Cuda nad urną" przybierały najróżniejszą postać. Listy PSL w dziesięciu okręgach wyborczych zostały unieważnione. Ponadto manipulacja okręgami wyborczymi przed wyborami służyła celowi powiększenia liczby głosujących na jeden mandat wyborczy do ok. 120 tys. osób. Taką taktykę stosowano na terenach, gdzie PSL posiadało znaczne wpływy.

Nagminnym procederem stało się wpuszczanie do lokali wyborczych kontrolowanych przez funkcjonariuszy MO i UB, tylko tych osób które posiadały karty z listą bloku stronnictw demokratycznych. W czasie przewożenia urn i wyników głosowania do komisji wyższego szczebla, notorycznie dokonywano fałszerstw.

Znaczenie

Nie sposób dziś ustalić, jakie były rzeczywiste wyniki głosowania z 19 stycznia 1947 r.

Wybory te okazały się dla całego społeczeństwa bezwzględną lekcją posłuszeństwa.

Wśród uprawnionych do głosowania, w ocenie zagranicznych obserwatorów dominował stan zrezygnowania i przygnębienia.

Zagaszająca się sytuacja polityczna wokół SL jak i samego S. Mikołajczyka, przyspieszyła jego potajemną ucieczkę z kraju. W konsekwencji jego stronnictwo zostało w szybkim tępie przejęte przez działaczy PPR i wkrótce wchłonięte do prokomunistycznego SL.

Sfałszowanie wyników wyborów do Sejmu Ustawodawczego z 19 stycznia 1947 r. utrwaliło w Polsce nowy system "demokracji ludowej".

Więcej... http://historia.gazeta.pl/historia/1,99 ... z1KuOaGDE3

ODPOWIEDZ

Wróć do „Wprowadzenie demokracji ludowej 1945-1956”